Odia Medium Class 7 Science Chapter 14 Aloka ( ଆଲୋକ ) Question & Answer

ଆଲୋକ

1. ଶୂନ୍ୟସ୍ଥାନ ପୂରଣ କର |

a) ଏକ ବାସ୍ତବ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଅବତଳ ଦର୍ପଣରେ ଗଠିତ ହୁଏ |

b) ସବୁକ୍ଷେତ୍ରରେ ବସ୍ତୁ ଅପେକ୍ଷା ସାନ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଉତ୍ତଳ ଦର୍ପଣରେ ଗଠିତ ହୁଏ |

c) ବସ୍ତୁର ଉଚ୍ଚତା ସହ ସମାନ ଉଚ୍ଚତା ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ସମତଳ ଦର୍ପଣରେ ଦେଖାଯାଏ |

d) ପରଦା ଉପରେ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଥିବା ପ୍ରତିବିମ୍ବକୁ ବାସ୍ତବ ପ୍ରତିବିମ୍ବ କୁହାଯାଏ |

2. ନିମ୍ନଲିଖିତ ବାକ୍ୟଗୁଡିକ ନିଜ ଖାତାରେ ଲେଖ | ଠିକ୍ ବାକ୍ୟ ପାଖରେ ଠିକ୍ (√) ଏବଂ ଭୁଲ୍ ବାକ୍ୟ ପାଖରେ ଭୁଲ୍ (x) ଚିହ୍ନ ଦିଅ |

a) ସମତଳ ଦର୍ପଣରେ ଓଲଟା ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଦେଖାଯାଏ | X

b) ଗାଡି ଚାଳକ ପଛର ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମଟରଗାଡିରେ ଉତ୍ତଳ ଦର୍ପଣ ଲଗାଯାଇଥାଏ |√

c) ଉତ୍ତଳ ଦର୍ପଣରେ ଏକ ସିଧା ଏବଂ ବସ୍ତୁଠାରୁ ବଡ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଗଠିତ ହୁଏ | X

d) ଅବତଳ ଦର୍ପଣରେ ଏକ ବାସ୍ତବ, ବଡ ଏବଂ ଓଲଟା ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଗଠିତ ହୁଏ | X

3. “କ” ସ୍ତମ୍ଭ ସହ “ଖ” ସ୍ତମ୍ଭର ଥିବା ସମ୍ପର୍କକୁ ଦେଖି ମିଳାଅ |

“କ”ସ୍ତମ୍ଭ “ଖ” ସ୍ତମ୍ଭ

ଅବତଳ ଦର୍ପଣ ଦନ୍ତ ଚିକିତ୍ସକ ରୋଗୀର ଦାନ୍ତର ବର୍ଦ୍ଧିତ ପ୍ରତିବିମ୍ବ କରି ଦେଖେ

ଉତ୍ତଳ ଦର୍ପଣ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ସବୁବେଳେ କ୍ଷୁଦ୍ର ଓ ସିଧା ହୋଇଥାଏ

ସମତଳ ଦର୍ପଣ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ସବୁବେଳେ ସିଧା ଏବଂ ବସ୍ତୁର ଉଚ୍ଚତା ସହ ସମାନ

4. ଆମ୍ବୁଲାନ୍ସ ଗାଡି ଆଗରେ ଓଲଟା ନାମ କାହିଁକି ଲେଖାଯାଇଥାଏ ? ଏହା ଉପରେ ନିଜର ମତ ଦିଅ |

a) ଗାଡିରେ ଉତ୍ତଳ ଯବକାଚ ବିଶିଷ୍ଟ ଦର୍ପଣ ଲାଗିଥାଏ |

b) ଫଳରେ ଏହା ପଛରୁ ଆସୁଥିବା ଆମ୍ବୁଲାନ୍ସ ଗାଡିର ଓଲଟା ଲେଖାକୁ ଠିକ୍ ଭାବେ ପଢିପାରେ |

5. ସମତଳ, ଉତ୍ତଳ ଏବଂ ଅବତଳ ଦର୍ପଣର ଦୁଇଟି ଲେଖାଏଁ ବ୍ୟବହାର ଲେଖ |

ସମତଳ ଦର୍ପଣ : -

· ଡ୍ରେସିଂଟେବୁଲରେ ସମତଳ ଦର୍ପଣ ମୁହଁ ଦେଖିବା ପାଇଁ ଲଗାଯାଇଥାଏ |

· ଟେଲିସ୍କୋପରେ ସମତଳ ଦର୍ପଣ ଲେଖାଯାଇଥାଏ |

ଉତ୍ତଳ ଦର୍ପଣ : -

· ରାସ୍ତାରେ ଜଳୁଥିବା ଆଲୋକରେ ଉତ୍ତଳ ଦର୍ପଣର ପ୍ରତି ଫଳକ ଲଗାଯାଇଥାଏ ; ଫଳରେ ଆଲୋକ ଚାରିଆଡକୁ ବିଛାଡି ହୋଇ ପଡେ |

· ମଟର ସାଇକେଲ, ସ୍କୁଟର୍ ବା କାର୍ ଚାଳକମାନେ ପଛ ଯାନବାହନର ସଳଖ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଦେଖିବାପାଇଁ ହ୍ୟାଣ୍ଡେଲ୍ ରେ ଉତ୍ତଳ ଦର୍ପଣ ଲଗାଇଥାନ୍ତି |

ଅବତଳ ଦର୍ପଣ : -

· ଡାକ୍ତରମାନେ ଚକ୍ଷୁ, କାନ, ନାକ , ଗଳା ଆଦି ପରୀକ୍ଷା କରିବାପାଇଁ ଅବତଳ ଦର୍ପଣ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି |

· କାର୍, ସ୍କୁଟର୍ ଆଦିର ସମ୍ମୁଖରେ ଅବତଳ ଦର୍ପଣ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ |

6. ଅବତଳ ଦର୍ପଣ ଓ ଉତ୍ତଳ ଦର୍ପଣ ମଧ୍ୟରେ ଦୁଇଟି ପାର୍ଥକ୍ୟ ଲେଖ |

ଅବତଳ ଦର୍ପଣ

· ଅତି ନିକଟରେ ଆଭାସୀ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଗଠିତ ହୁଏ ମାତ୍ର ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ କ୍ଷେତ୍ରରେ ବାସ୍ତବ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଗଠିତ ହୁଏ |

· ଅତି ନିକଟରେ ସଳଖ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଗଠିତ ହୁଏ, ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଓଲଟା ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଗଠିତ ହୁଏ |

ଉତ୍ତଳ ଦର୍ପଣ

· ସଦାସର୍ବଦା ଆଭାସୀ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଗଠିତ ହୁଏ |

· ସଦାସର୍ବଦା ସଳଖ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଗଠିତ ହୁଏ |

7. ବାସ୍ତବ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଓ ଅଭାସୀ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଦୁଇଟି ପାର୍ଥକ୍ୟ ଲେଖ |

ବାସ୍ତବ ପ୍ରତିବିମ୍ବ :-

· ପରଦାରେ ଧରି ହୁଏ |

· ଉତ୍ତଳ ଦର୍ପଣରେ ବାସ୍ତବ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଗଠିତ ହୁଏ | କେବଳ ଅତି ନିକଟରେ ବସ୍ତୁ ଥିଲେ ଆଭାସୀ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଗଠିତ ହୁଏ |

ଆଭାସୀ ପ୍ରତିବିମ୍ବ :-

· ପରଦାରେ ଧରି ହୁଏ ନାହିଁ |

· ଉତ୍ତଳ ଦର୍ପଣ ଓ ସମତଳ ଦର୍ପଣରେ ସଦାସର୍ବଦା ଆଭାସୀ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଗଠିତ ହୁଏ |

8. ଗୋଟିଏ ବଡ ସମତଳ ଦର୍ପଣଠାରୁ ତିନି ମିଟର ଦୂରରେ ବସ୍ତୁଟିଏ ଅଛି | ଯଦି ବସ୍ତୁଟି ଦର୍ପଣଠାରୁ ଆଉ ଦୁଇମିଟର ଦୂରକୁ ଘୁଞ୍ଚାଇ ନିଆଯାଏ, ତେବେ ପ୍ରତିବିମ୍ବ କେତେ ଦୂରରେ ସୃଷ୍ଟି ହେବ ?

- ପ୍ରତିବିମ୍ବ ୧୦ ମିଟର ଦୂରରେ ସୃଷ୍ଟି ହେବ |

9. ବିଜ୍ଞାନସମ୍ମତ କାରଣ ଲେଖ |

a) ସମତଳ ଦର୍ପଣରେ ବାମହାତ ଦକ୍ଷିଣ ହାତ ପରି ଦେଖାଯାଏ |

· ସମତଳ ଦର୍ପଣରେ ଗଠିତ ପ୍ରତିବିମ୍ବର ଆକାର ସହ ସମାନ ଏବଂ ବସ୍ତୁର ଦୂରତା ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିବିମ୍ବର ଦୂରତା ସହ ସମାନ |

· ସମତଳ ଦର୍ପଣ ସମ୍ମୁଖରେ ଠିଆ ହେଲେ ବ୍ୟକ୍ତିର ବାମପାର୍ଶ୍ବରୁ ନିର୍ଗତ ରଶ୍ମି ପ୍ରତିବିମ୍ବର ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଓ ଦକ୍ଷିଣ ପାର୍ଶ୍ଵରୁ ନିର୍ଗତ ରଶ୍ମି ପ୍ରତିବିମ୍ବର ବାମ ପାର୍ଶ୍ଵରେ ଗଠିତ ହେଉଥିବାରୁ ବାମହାତ ଡାହାଣହାତ ପରି ଲାଗେ | ଏପରି ଘଟିବାକୁ ପାର୍ଶ୍ଵ ପରିବର୍ତ୍ତନ କୁହାଯାଏ |

b) କ୍ଷୌର ହେଲାବେଳେ ସାମାନ୍ୟ ଅବତଳ ଦର୍ପଣ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ |

· ଅବତଳ ଦର୍ପଣରେ ଅତି ନିକଟରେ ବସ୍ତୁ ରହିଲେ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ବାସ୍ତବ ଓ ବଡ ହୁଏ |

· ତେଣୁ କ୍ଷୌର ହେବା ଦର୍ପଣକୁ ସାମାନ୍ୟ ଅବତଳ କଲେ ମୁହଁ ବଡ ଦେଖାଯାଏ ଓ ମୁହଁର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅଂଶ ସ୍ପଷ୍ଟ ଦେଖାଯାଏ |

c) ଗାଡିଚାଳକ ପାଖରେ ଉତ୍ତଳ ଦର୍ପଣ ଖଞ୍ଜା ଯାଇଥାଏ |

· ଉତ୍ତଳ ଦର୍ପଣରେ ଗଠିତ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ସର୍ବଦା କ୍ଷୁଦ୍ର ସିଧା, ଅବାସ୍ତବ ଓ ପାର୍ଶ୍ଵ ପରିବର୍ତ୍ତିତ ହୁଏ ;କିନ୍ତୁ ସମତଳ ଦର୍ପଣରେ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ସର୍ବଦା ସମାନ, ସିଧା,ପାର୍ଶ୍ଵ ପରିବର୍ତ୍ତିତ ଓ ଅବାସ୍ତବ ହୁଏ |

· ସମାନ ପ୍ରତିବିମ୍ବର ସମସ୍ତ ଅଂଶ ଦର୍ପଣରେ ଦେଖିହେବ ନାହିଁ କିନ୍ତୁ ସାନ ପ୍ରତିବିମ୍ବର ସମସ୍ତ ଅଂଶ ଦର୍ପଣରେ ଦେଖିହେବ | ଏଣୁ ଗାଡିଚାଳକ ସମ୍ମୁଖରେ ସମତଳ ଦର୍ପଣ ପରିବର୍ତ୍ତେ ଉତ୍ତଳ ଦର୍ପଣ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ |

10. ନିମ୍ନୋକ୍ତ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରଶ୍ନ ପାଇଁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଚାରୋଟି ସାମ୍ଭାବ୍ୟ ଉତ୍ତର ମଧ୍ୟରୁ ଠିକ ଉତ୍ତରଟି ବାଛି ଲେଖ |

a) କେଉଁ ଦର୍ପଣରେ ଆଭାସୀ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ବସ୍ତୁଠାରୁ ବଡ ଅଟେ ?

i. ସମତଳ

ii. ଉତ୍ତଳ

iii. ଅବତଳ

iv. ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁଟି ନୁହେଁ

b) ଧରାଶ୍ରୀ ସମତଳ ଦର୍ପଣ ନିକଟରୁ ଦୁଇ ମିଟର ଦୂରତାରେ ରହି ତାହାର ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଦେଖୁଥିଲା | ସେ ଦର୍ପଣ ନିକଟରୁ ଏକ ମିଟର ପଛକୁ ଚାଲିଗଲେ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଠାରୁ ତର ଦୂରତା କେତେ ହେବ ?

i. ୪ ମି.

ii. ୫ ମି.

iii. ୬ ମି.

iv. ୭ ମି.

c) କେଉଁଟି ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ପ୍ରତିଫଳକ ?

i. ଷ୍ଟେନଲେସ ଷ୍ଟିଲଥାଳି

ii. ଝରକାରେ ଲାଗିଥିବା କାଚ

iii. ଚିକ୍କଣ ମାର୍ବଲ ଚଟାଣ

iv. ସମତଳ ଦର୍ପଣ

11. ନିମ୍ନରେ ଦିଆଯାଇଥିବା କେଉଁ କେଉଁ ବସ୍ତୁଗୁଡିକରେ ଆଲୋକ ପଡିଲେ ତାହା ପ୍ରତିଫଳିତ ହୁଏ ନାହିଁ |

ଇଟା, ତୁମ ନୋଟ ଖାତା, ଆକାଶରେ ଭାସୁଥିବା ମେଘ, ଦୂର ପର୍ବତ, ଚନ୍ଦ୍ର , ତୁମ କ୍ଲାସର ବ୍ଳାକବୋର୍ଡ, ଜେଟ୍ ପ୍ଳେନ୍, ରାନ୍ଧିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ଡେକଚି |

ଉତ୍ତର : ଆକାଶରେ ଭାସୁଥିବା ମେଘ, ତୁମ କ୍ଲାସର ବ୍ଲାକ ବୋର୍ଡ |

12. ସକାଳୁ ଉଠି ମୁହଁ ଧୋଇଲା ବେଳେ ତୁମେ ଦର୍ପଣରେ ତୁମର ଯେଉଁ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଦେଖ ତାହା ବାସ୍ତବ ନା ଆଭାସୀ ଅଟେ ? କ୍ୟାମେରା ବ୍ୟବହାର କରି ସେ ପ୍ରତିବିମ୍ବର ଫଟୋ ଉଠାଇପାରିବ କି ?

ଉତ୍ତର : ଆଭାସୀ ପ୍ରତିବିମ୍ବ ଅଟେ, କ୍ୟାମେରାରେ ଏହାର ଫଟୋ ଉଠାଇ ପାରିବା ନାହିଁ |

Aloka ( ଆଲୋକ ) Class 7 Science Chapter 14 - Notes

RATINGS

Out of 1 ratings.

Other Chapters

Suggested